Það var reynt að búa til spennu

Ég sé að í Orðinu á götunni segir að enn sé óútskýrður talnamunur sem glöggir menn komu auga á í birtingu talna úr prófkjöri Samfylkingarinnar í Reykjavík. Hér skal hann skýrður.
Við birtingu talna kl. 19 á lauardaginn var upplýst að talin hefðu verið 2.212 atkvæði. Þetta var ekki rétt. Hið rétta er að kl. 16 höfðu verið GREIDD alls 2.212 atkvæði, þar af voru TALIN rafræn atkvæði greidd til kl. 16 og gild atkvæði greidd á pappír til kl. 14, alls 1.984 gild atkvæði. Þarna munar 228 atkvæðum sem enn voru í kjörkössum, bæði á kjörstað í Þróttaraheimilinu og á Hallveigarstíg, eða sem biðu úrskurðar um gildi. Þessi 228 atkvæði skýra það misræmi sem var á tölum birtum kl. 19 og lokatölum.
Þetta misræmi við birtingu talna hafði engin áhrif á niðurstöðu prófkjörsins, þar sem þessi 228 atkvæði voru hluti af lokatölum.
Kveðja,
Páll Halldórsson

Ekki veit ég af hverju þessi rannsókn tók svo langan tíma en væntanlega vegna þess að menn áttu frekar von á því að þetta vandræðalega mál myndi gleymast og ekki þyrfti að útskýra þetta klúður neitt frekar.

Það sem er merkilegt við þessa tilkynningu er ekki það að enginn svindlaði heldur hitt að hvernig staðið var að talningunni.

Eins og ég nefndi í fyrri pistil þá grunaði mig að spindoktorar Samfylkingarinnar væru að búa til tölur til að auka fjölmiðlaathygli. Eins og kemur bersýnilega í þessari tilkynningu er ákveðið að birta eingöngu hluta af rafrænum atkvæðum en öll rafræn atkvæði. Setning um TALIN rafræn atkvæði er bara grín, öll rafræn atkvæði voru talin um leið og kosningu lauk.

Þetta er án efa gert til að skapa meiri spennu en sem hefði myndast ef eingöngu hefði verið eftir að telja atkvæði sem voru greidd á pappírsformi eftir klukkan 14 (eins og stendur í tilkynningunni), svo ekki sé talað um þá athygli sem fékkst út á að frambjóðendur voru að skipta á sætum.

Hvernig fékk Dagur 112 fleiri atkvæði en voru talin?

Hvernig fékk Dagur B. 112 fleiri atkvæði en voru talin?

Dagurinn í dag var sannarlega áhugaverður fyrir þá sem hafa áhuga á pólitík. Líklega var spennan mest í Hafnarfirði þar sem eingöngu munaði 2 atkvæðum á milli frambjóðendanna sem vildu leiða lista Sjálfstæðisflokksins í Hafnarfirði.

Það sem var þó áhugaverðast í dag var þó ekki þessi tveggja atkvæða munur í Hafnarfirði heldur virðist Dagur B. Eggertsson hafa fengið 112 fleiri atkvæði en talin voru frá því aðrar tölur birtust þar til lokatölurnar birtust. Dagur var með 1652 atkvæði þegar talin höfðu verið 2212 atkvæði en hins vegar var Dagur með 2208 atkvæði þegar talin höfðu verið 2656 atkvæði.

Dagur virðist því hafa fengið 556 atkvæði út úr þeim 444 atkvæðum sem voru talin voru, hann fékk því 112 fleiri atkvæði en voru talin!

Hvaða atkvæði voru menn annars að telja? Hvernig telja menn rafræna atkvæðaseðla?

Einn galli netkosninga er einmitt að það er enginn seðill sem hægt er að telja eða til að sannreyna að ekki hafi verið um svindl að ræða. Annar galli hefur einnig verið talinn að í rafrænum kosningum birtist niðurstaðan strax um leið og kosningu líkur og þá eru engar spennandi kosningavökur. Það tæki Huawei símann minn nokkrar sekúndur telja þessi 2.656 atkvæði og birta niðurstöðurnar, hvað þá netþjónarnir sem kerfi Samfylkingarinnar keyra á. Niðurstöðurnar voru því ljósar um leið og kosningu lauk en ekki mörgum klukkutímum síðar.

Annað hvort er því hér á ferðinni kosningasvindl, til að bæta niðurstöður oddvitans eða það sem er líklegra að spunameistarar Samfylkingarinnar voru að reyna að búa til spennu með því að búa til einhverjar millitölur og víxla sætum neðarlega á lista hjá velþekktum frambjóðendum og auka þannig þá fjölmiðlaathygli sem prófkjörið fær.

Annað sem vekur athygli í þessu prófkjöri Samfylkingarinnar er ótrúlega léleg þátttaka. Það tóku tæplega þrisvar sinnum fleiri þátt í prófkjöri Sjálfstæðismanna í Reykjavík sem fór fram fyrir viku. Meira að segja þegar hlutfall á kjörskrá er skoðað er þetta léleg þátttaka, en það voru 33,7% af kjörskrá sem tók þátt hjá Samfylkingunni en 36,4% hjá Sjálfstæðisflokknum. Munurinn er samt sá að Samfylkingin var með netkosningu. Samfylkingarmenn gátu því kosið í símanum sínum eða hvar sem þeir komust á netið á meðan Sjálfstæðismenn þurftu að koma sér á kjörstað. Í ljósi umræðu eftir prófkjör Sjálfstæðisflokksins verður fróðlegt að heyra hvort fjölmiðlamenn eiga eftir að velta fyrir sér væntanlegum árangri hjá Samfylkingunni í vor í ljósi lélegrar þátttöku í prófkjörinu.

Skjámynd af lokatölum
Skjámynd af millitölum

Skiptir Facebook máli í prófkjörum?

Vefurinn miðjan gerði athugun á vinsældum frambjóðenda á Facebook, og í dag birtist svo sambærileg grein á vísi.is í dag.

Það er reyndar ýmislegt að athuga við könnunina sem miðjan gerði, þeir virðast amk. ekki hafa leitað mjög lengi að fólki. Þeir hafna t.d. að Geir Sveinsson sé með síðu en samþykkja nákvæmlega eins síðu frá Gísla Martein (sem sagt group/hóp en ekki fan page /aðdáendasíða). Þá virðast þeir ekki hafa leitað mjög ítarlega að fólki en upphaflega vantaði ýmsa frambjóðendur inn á listann, enn þá vantar t.d Emil Örn. Vísir tekur svo í dag bara út þát sem eru að leitast eftir því að fá annað sætið en sleppir öllum hinum. Þá kemur í ljós að Geir er vinsælastar, sem setur spurningar við hvað veldur því að miðja sleppi honum út í greininni hjá sér en hleypi öðrum að með nákvæmlega sömu tegund af facebook síðu.

Í þessum greinum er verið að skoða vinsældir á aðdáendasíðum eða hópum viðkomandi frambjóðanda. Því miður segja þessar stuðningssíður eiginlega ekkert um væntanlegan framgang frambjóðenda. Séu t.d. tölur sem Svansson tók saman úr prófkjöri Sjálfstæðisflokksins í vor og borið saman við niðurstöður prófkjaranna sem fóru fram kemur bersýnilega í ljós að það er einhver fylgni, en ég er nokkuð viss um að hún er ekki tölfræðilega marktæk.

Auðvitað hefur það áhrif ef margir vinir þínir eru að mæla með ákveðnum frambjóðanda, gefið að þú sért búsettur í réttu kjördæmi, sért í viðkomandi flokk og ætlir yfir höfuð að kjósa í prófkjörinu. Séu þessar stuðningssíður skoðaðar sést einmitt að margir sem eru skráðir á þessar síður kemur einmitt í ljós að margir sem eru skráðir stuðningsmenn ætla sér ekki að kjósa eða geta það ekki t.d. vegna þess að þeir eru skráðir í aðra flokka eða ekki búsettir í kjördæminu.

Nánast alltaf þegar er fjallað um social miðla er bent á árangurssögurnar og Obama er alltaf tekin fyrir. Auðvitað var árangur hans gríðarlegur og sérstaklega þegar kemur að fjáröflun og dreifingu á boðskapnum. Í því tilfelli upplifðu menn nýja tíma og yngri kynslóðin og þeir sem eru vanir að nota þessa tækni fóru á flug.

Á Íslandi er ekki hægt að segja að neinn stjórnamálamaður hafi náð nokkru í líkingu við þetta. Mjög margir stjórnmálamenn hafa fallið í þá gryfju að nýta sér miðilinn rétt fyrir kosningar og líta ekkert á hann á milli. Ætli það lýsi samt ekki sumum stjórnmálamönnum alveg ágætlega. Það er eiginlega ótrúlegt að vinna vinnu og tala ekkert við “yfirmenn” sína nema á 4 ára fresti (svona að meðaltali). Ég held að flestir sjái í gegnum þetta og viti alveg að það er frekar grunnhyggið þegar menn bjóða manni í vöfflur og eru vinir manns en hafa ekki átt í nokkrum samskiptum í 4 ár.

Annað sem margir stunda grimmt er að bæta við fólki sem viðkomandi þekkir ekki nokkurn skapaðan hlut. Ég hef litla trú á að það virki vel á fólk, ég set amk. þá reglu að ég hafi talað við og þekki fólk sem ég bæti við hjá mér. Fyrir alveg óþekkta frambjóðendur getur þetta auðvitað haft einhver áhrif, þar sem nýi “vinurinn” gefur sér amk. tíma til að meta hvort eigi að samþykkja frambjóðendanum eða hafna honum. Í leiðinni þá skoða menn nafn viðkomandi amk. í smá stund, eitthvað sem er mjög erfitt að fá í því hraða umhverfi sem við búum við í dag. Fyrir þekktari frambjóðendur er líklegra að viðkomandi verði samþykktur en það segir ekkert til um hvort nýi “vinurinn” muni taka þátt og kjósa viðkomandi í prófkjöri.

Fyrst menn eru að skoða þessa tölur, væri í raun áhugavert að skoða hlutfall vina og fjölda í stuðningshóp. Margir þessara frambjóðanda eru með mjög stóran vinahóp en fáa stuðningsmenn. Hvað segir það um viðkomandi frambjóðanda? Treysta vinir hans honum ekki?

Þeir sem ná mestum árangari með á þessum miðlum eru þeir sem sinna þeim jafnt og þétt og eiga í opnum og heiðarlegum samskiptum við fólk sem þeir þekkja og bæta fólki við jöfnum höndum, eða um leið og kynn hefjast. Margir frambjóðendur standa sig ótrúlega vel í þessu og miðla (amk. að því sem virðist) heiðarleg og persónuleg skilaboð.

Hitt er annað mál að það má spyrja sig hvaða áhrif miðlar eins og Facebook hafa. Röskvu-Finnur tók saman nokkuð merkilega tölfræði um aldur notenda á Facebook. Samkvæmt þeim tölum eru 75% íslenskir notendur yngri en 40 ára. Ef maður ber þetta saman við meðalaldur þeirra sem kjósa í prófkjörum væri ég ekki hissa á að 75% þeirra sem kjósa séu eldri en 40 ára (bara ágiskun – kannski ekki alveg út í loftið en ekki stutt með neinni tölfræði). Það er því ekki stórt sniðmengi á milli þátttakenda í prófkjörum og þeirra sem eru á Facebook.

Aðalatriðið er að vefir eins og Facebook er ágæt viðbót en frambjóðendur ættu ekki að festast eða treysta eingöngu á þessa miðla. Frambjóðendur festast oft í einhverri pissukeppni á þessum miðlum, sem því miður skipta litlu máli og tíma þeirra og stuðningsmanna væri einfaldlega mun betur varið í að tala beint við kjósendur. Ef menn ætla að nota þessa miðla, þá er eins gott að kynna sér miðilinn og nota hann þannig að tíminn sem í miðilinn er varið skipti máli.