Réttað vegna níðsíðu

Ég hef fylgst með öðru auganu með málefnum vefssvæðisins Sláturfelagid.com, en fyrrverandi starfsmaður hefur verið sakaður um að halda þeim vef úti og moka drullu yfir sinn gamla vinnustað.

Mér finnst samt ekkert spennandi við það að fyrrverandi starfsmaður sé fúll og ákveði að deila einhverjum leyndarmálum, opinberum staðreyndum og hugsanlega heimatilbúnum sögum.  Þvert á móti finnst mér sá þáttur málsins mjög óspennandi, enda síður en svo spenntur yfir því hvort einhverjum sé illa við SS.

Það sem er áhugavert við þetta er hvernig ákæruvaldið ætlar að sýna fram á að viðkomandi starfsmaður hafi framkvæmt þetta.

Hver sá sem framkvæmdi verknaðinn lagði á sig fyrirhöfn og kostnað.  Hann lét ekki duga að setja upp nafnlausa síðu og senda svo ábendingar á fjölmiðla.  Hann kaupir lénið slaturfelagid.com en vísar henni svo á síðu hýstri á blogspot.com sem Google á.

Lénið sjálft er skráð hjá godaddy, en þeir bjóða upp á möguleika sem heitir „Private Domain Registration“ og var sá möguleiki nýttur í þessu tilfelli.  Það þýðir að godaddy hylur hver á lénið, þannig að ólíkt hefðbundnum skráningum birtast ekki réttar upplýsingar hver skráði það.  Þó þetta veiti vörn gagnvart upplýsingasöfnunum, eltihrellum eða „kæfu“-póstum, þá kemur það hvergi fram að þeir verndi eigandann gegn því að fremja lögbröt með léninu og dæmi eru um að þeir hafi með lítilli fyrirhöfn gefið upplýsingar um eigandann og greiðanda.

Google hafa hins vegar lagt út í mikinn kostnað til að verja þá sem nota bloggkerfið hjá þeim.  Samt hafa þeir verið dæmdir til þess að upplýsa hver stóð að baki síðu sem fjallaði um módel í New York og urðu að gefa upp ip-tölu viðkomandi bloggara og netfang.

Ég veit ekki hvort ákæruvaldið reynir að afla þessara gagna úti, þeir hafa farið í tölvu þess grunaða og virðist sem að þeir hafi einnig sótt tölvu af fyrrverandi vinnustað hans.  Sá grunaði sendir svo inn tilkynningu á vísi.is þar sem meðal annar segir:

„Sama gilti um tölvu sem ég hafði aðgang að, ásamt öðrum, í Mjólku. Þá tölvu hafði Steinþór sjálfur sótt þangað og komið til lögreglunnar mánuði eftir að ég hætti þar og því haft nægan tíma til þess að láta „fitla“ við hana.”

Það bendir ekki beint til sakleysis að saka Steinþór (forstjóra SS) um að fitla við tölvuna.  Séu vafra upplýsingar geymdar á tölvunni sem benda til þess að viðkomandi hafi skráð sig inn á blogspot reikninginn sem hélt úti síðunni er frekar ólíklegt að þeim hafi verið “fitlað” inn í hana.

Stóra spurningin er samt hvort menn eru tilbúnir að fara út og sækja þær upplýsingar sem þar eru að finna og hvort þau fyrirtæki eru tilbúin að gefa þau gögn frá sér til íslenskra dóms- og lögregluyfirvalda.  Þetta er fyrsta málið sem ég man eftir þar sem það gæti verið nauðsynlegt að leita út eftir slíkum upplýsingum.

Netþýðið og skoðanakannanir

Ég hlustaði eins og fleiri á umræðu í Silfrinu um seinustu helgi þar sem kom meðal annars umræða um þátttöku á netinu en þar var Haukur Arnþórsson að fjalla um umræðu á netinu. Það sem sat eftir þá umræðu hjá mér var að það væru miðaldra menntamenn á stór-reykjavíkursvæðinu sem tækju þátt í umræðunni á netinu. Hann nefndi auk þess sérstaklega hóp öryrkja, atvinnulausa og fólk á landsbyggðinni og skort á þeirra þáttöku.

Andrés bloggaði um þetta um daginn og fékk ansi mikil viðbrögð við þessari umfjöllun. Eitt af því var frá Röskvuliðanum Finn, sem tók saman ansi merkilega tölfræði í kjölfarið um Facebook aldursdreifingu.

Ég hef alltaf haft mikinn áhuga á þessu (eins og flestu sem kemur að netinu), ég fór því að skoða þetta aðeins betur. Hagstofan hefur safnað upplýsingum varðandi netnotkun og samkvæmt þeirra niðurstöðum frá 2009 eru um 93% Íslendinga á netinu og hefur vaxið úr 86% frá árinu 2005. Skipting á milli landsbyggðar og höfuðborgarsvæðisins þá eru 94% höfuðborgarbúa með aðgengi að netinu en 91% af landsbyggðinni. Nákvæmlega sama skipting er á milli karla og kvenna.

Mesti munurinn er hins vegar á milli aldurshópanna, á meðan 100% yngri kynslóðanna hafa aðgengi að netinu, þá hafa eingöngu 55% af 65 til 74 ára með aðgengi en hefur þó vaxið um 13 prósentustig frá árinu 2005.

Þessar tölur sýna því að mjög mikil þátttaka er á netinu bæði hjá körlum og konum, hvar sem fólk býr. Þótt ég hafi ekki fundið neinar tölur um notkun netsins hjá öryrkjum og atvinnulausum þá hafa hafa komið til sögunnar mikið af tólum til þess að bæta aðgengi öryrkja að netinu. Jafnvel þótt atvinnulaus maður hefði ekki aðgengi heiman frá sér þá er hægt að fara inn á bókasöfn og víðar til að komast á netið.

Um leið og 93% Íslendinga nýta sér netið, þá sýndi könnun Hagstofunnar að eingöngu 88% heimila væru með símalínu árið 2005 og stór hluti ungs fólks nýtir sér eingöngu að vera með fyrirfram greidd farsímakort (frelsi). Þessi númer eru hvergi skráð og erfitt fyrir fyrirtæki að nálgast þennan hóp fólks til að leita skoðanna viðkomandi í gegnum síma. Sá hópur sem hefur kosið að nýta sér þessa leið og jafnvel ekki talið nokkra ástæðu til að kaupa hefðbunda símalínu inn á heimilið, þegar stofnað hefur verið til heimilis hefur vaxið mjög hratt.

Það mætti því alveg eins gera svipaða fyrirvara varðandi símakannanir og þá sem Haukur gerir um netið.

Hverju deilirðu á Facebook?

Er Facebook síðan þín opin öllum?

Ég hef tekið eftir því undanfarið að fjölmargir eru með töluvert opna prófíla á Facebook meira en verið hefur. Í fyrstu hélt ég að þetta væri bara tilviljun, ég nota Facebook ekki það mikið. Síðar komst ég að því að þetta sama gilti um sjálfan mig og fleiri í kringum mig. Facebook virtist hafa breytt aðgengi að prófílnum mínum.

Ég mundi eftir því að Facebook hafði byrjun mánaðarins sett inn tilkynningu um breytingar á “privacy settings”. Á þeim tíma leiddi ég hugann ekkert að þessu en smellti á “ok”, og hélt áfram að nota síðuna. Eftir að ég áttaði mig á þessum breytingum kannaði ég þetta og í ljós kom að stjórnendur Facebook voru meðvitað að opna síður fólks með það að leiðarljósi að auka heimsóknir inn á vefinn.

Í sjálfu sér eru fá stór leyndarmál inn á Faceabook hjá mér. Almenna reglan þegar ég skrifa inn, er að ég set ekkert þar sem ég myndi ekki deila á öðrum stöðum. Helsti munur er reyndar sá að t.d. ólíkt blogginu er erfitt að leiðrétta eftir á (eins og ég geri stundum hérna þegar ég les færslunar mínar aftur). Ég skrifa oft mun hraðar og án þess að úthugsa það sem ég skrifa inn á Facebook. Því miður með þeim afleiðingum að það sem fer inn er manni ekki beint til sóma, með hálfkláruðum setningum og stafsetningarvillum. Annað hefur maður ekki að fela. Eins ágætt tól og Facebook er má ekki gleyma því að Facebook telur sig eiga allt sem þangað fer inn og fara með það á þann hátt sem þeir kæra sig um.

Samt sem áður kærir maður sig kannski ekki að opna sig meira gangvart öðru fólki en það sem nauðsynlegt er.

Alla vegana ef þú ert eins og ég, þá mæli ég með að þú kíkir á “privacy settings” og athugir hvort reikningurinn er opnari en þú kærir þig um.

Umfjöllun á Guardian
Umfjöllun á bbc