Skiptir Facebook máli í prófkjörum?

Vefurinn miðjan gerði athugun á vinsældum frambjóðenda á Facebook, og í dag birtist svo sambærileg grein á vísi.is í dag.

Það er reyndar ýmislegt að athuga við könnunina sem miðjan gerði, þeir virðast amk. ekki hafa leitað mjög lengi að fólki. Þeir hafna t.d. að Geir Sveinsson sé með síðu en samþykkja nákvæmlega eins síðu frá Gísla Martein (sem sagt group/hóp en ekki fan page /aðdáendasíða). Þá virðast þeir ekki hafa leitað mjög ítarlega að fólki en upphaflega vantaði ýmsa frambjóðendur inn á listann, enn þá vantar t.d Emil Örn. Vísir tekur svo í dag bara út þát sem eru að leitast eftir því að fá annað sætið en sleppir öllum hinum. Þá kemur í ljós að Geir er vinsælastar, sem setur spurningar við hvað veldur því að miðja sleppi honum út í greininni hjá sér en hleypi öðrum að með nákvæmlega sömu tegund af facebook síðu.

Í þessum greinum er verið að skoða vinsældir á aðdáendasíðum eða hópum viðkomandi frambjóðanda. Því miður segja þessar stuðningssíður eiginlega ekkert um væntanlegan framgang frambjóðenda. Séu t.d. tölur sem Svansson tók saman úr prófkjöri Sjálfstæðisflokksins í vor og borið saman við niðurstöður prófkjaranna sem fóru fram kemur bersýnilega í ljós að það er einhver fylgni, en ég er nokkuð viss um að hún er ekki tölfræðilega marktæk.

Auðvitað hefur það áhrif ef margir vinir þínir eru að mæla með ákveðnum frambjóðanda, gefið að þú sért búsettur í réttu kjördæmi, sért í viðkomandi flokk og ætlir yfir höfuð að kjósa í prófkjörinu. Séu þessar stuðningssíður skoðaðar sést einmitt að margir sem eru skráðir á þessar síður kemur einmitt í ljós að margir sem eru skráðir stuðningsmenn ætla sér ekki að kjósa eða geta það ekki t.d. vegna þess að þeir eru skráðir í aðra flokka eða ekki búsettir í kjördæminu.

Nánast alltaf þegar er fjallað um social miðla er bent á árangurssögurnar og Obama er alltaf tekin fyrir. Auðvitað var árangur hans gríðarlegur og sérstaklega þegar kemur að fjáröflun og dreifingu á boðskapnum. Í því tilfelli upplifðu menn nýja tíma og yngri kynslóðin og þeir sem eru vanir að nota þessa tækni fóru á flug.

Á Íslandi er ekki hægt að segja að neinn stjórnamálamaður hafi náð nokkru í líkingu við þetta. Mjög margir stjórnmálamenn hafa fallið í þá gryfju að nýta sér miðilinn rétt fyrir kosningar og líta ekkert á hann á milli. Ætli það lýsi samt ekki sumum stjórnmálamönnum alveg ágætlega. Það er eiginlega ótrúlegt að vinna vinnu og tala ekkert við “yfirmenn” sína nema á 4 ára fresti (svona að meðaltali). Ég held að flestir sjái í gegnum þetta og viti alveg að það er frekar grunnhyggið þegar menn bjóða manni í vöfflur og eru vinir manns en hafa ekki átt í nokkrum samskiptum í 4 ár.

Annað sem margir stunda grimmt er að bæta við fólki sem viðkomandi þekkir ekki nokkurn skapaðan hlut. Ég hef litla trú á að það virki vel á fólk, ég set amk. þá reglu að ég hafi talað við og þekki fólk sem ég bæti við hjá mér. Fyrir alveg óþekkta frambjóðendur getur þetta auðvitað haft einhver áhrif, þar sem nýi “vinurinn” gefur sér amk. tíma til að meta hvort eigi að samþykkja frambjóðendanum eða hafna honum. Í leiðinni þá skoða menn nafn viðkomandi amk. í smá stund, eitthvað sem er mjög erfitt að fá í því hraða umhverfi sem við búum við í dag. Fyrir þekktari frambjóðendur er líklegra að viðkomandi verði samþykktur en það segir ekkert til um hvort nýi “vinurinn” muni taka þátt og kjósa viðkomandi í prófkjöri.

Fyrst menn eru að skoða þessa tölur, væri í raun áhugavert að skoða hlutfall vina og fjölda í stuðningshóp. Margir þessara frambjóðanda eru með mjög stóran vinahóp en fáa stuðningsmenn. Hvað segir það um viðkomandi frambjóðanda? Treysta vinir hans honum ekki?

Þeir sem ná mestum árangari með á þessum miðlum eru þeir sem sinna þeim jafnt og þétt og eiga í opnum og heiðarlegum samskiptum við fólk sem þeir þekkja og bæta fólki við jöfnum höndum, eða um leið og kynn hefjast. Margir frambjóðendur standa sig ótrúlega vel í þessu og miðla (amk. að því sem virðist) heiðarleg og persónuleg skilaboð.

Hitt er annað mál að það má spyrja sig hvaða áhrif miðlar eins og Facebook hafa. Röskvu-Finnur tók saman nokkuð merkilega tölfræði um aldur notenda á Facebook. Samkvæmt þeim tölum eru 75% íslenskir notendur yngri en 40 ára. Ef maður ber þetta saman við meðalaldur þeirra sem kjósa í prófkjörum væri ég ekki hissa á að 75% þeirra sem kjósa séu eldri en 40 ára (bara ágiskun – kannski ekki alveg út í loftið en ekki stutt með neinni tölfræði). Það er því ekki stórt sniðmengi á milli þátttakenda í prófkjörum og þeirra sem eru á Facebook.

Aðalatriðið er að vefir eins og Facebook er ágæt viðbót en frambjóðendur ættu ekki að festast eða treysta eingöngu á þessa miðla. Frambjóðendur festast oft í einhverri pissukeppni á þessum miðlum, sem því miður skipta litlu máli og tíma þeirra og stuðningsmanna væri einfaldlega mun betur varið í að tala beint við kjósendur. Ef menn ætla að nota þessa miðla, þá er eins gott að kynna sér miðilinn og nota hann þannig að tíminn sem í miðilinn er varið skipti máli.